Ceza Hukuku

ECRİMİSİL DAVASI VE ŞARTLARI

HAKSIZ İŞGAL TAZMİNATI

Ecrimisil davası, bir taşınır veya taşınmazı hakkı olmadan işgal eden kişiden tazminat talep etmek için açılan davadır. Ecrimisil, haksız işgal tazminatı olarak da adlandırılır. Ecrimisil davasının söz konusu olabilmesi için bir taşınır veya taşınmaz üzerinde kötü niyetle yapılan haksız işgal olmalıdır. İzinsiz kullanım, kira süresinin bitmesine rağmen taşınmazın kullanılmaya devam edilmesi, bir tarlaya hak sahibi olmayanların dışında ekin ekilmesi haksız işgale bazı örneklerdir.

ECRİMİSİL NEDİR?

Ecrimisil bir başka deyişle haksız işgal tazminatı; hak sahibi olan malikin, kötü niyetle zilyetliği elinde bulunduran kişiden talep edebileceği tazminattır. Ecrimisil davası ise hak sahibinin haksız işgalciye karşı açabileceği davadır.

Ecrimisil hukuki dayanağını Türk Medeni Kanunu madde 995 ten alır.

Madde 995- İyiniyetli olmayan zilyet, geri vermekle yükümlü olduğu şeyi haksız alıkoymuş̧ olması yüzünden hak sahibine verdiği zararlar ve elde ettiği veya elde etmeyi ihmal eylediği ürünler karşılığında tazminat ödemek zorundadır.

ECRİMİSİL TAZMİNATI TALEP ETME ŞARTLARI

Ecrimisil tazminatı talep edilmesi için bazı şartların oluşmuş olması gerekmektedir.

Bu şartlar şunlardır:

  • HAKSIZ İŞGAL:

Bir kişinin üzerinde hak sahibi olmadığı malı, hukuka uygun bir nedene dayanmadan veya hak sahibinin rızası dışında işgal etmesidir.

Eğer işgalde kanunda belirtilen hukuka uygunluk durumlarından birisi bulunuyorsa veya hak sahibinin rızası söz konusuysa işgal haksız olmaktan çıkar.

  • İŞGAL EDEN KİŞİNKÖTÜ NİYETLİ OLMASI

Hak sahibi kişinin ecrimisil talep edebilmesi için işgal eden kişi işgali kötüniyetle yapmalıdır. Haksız işgali yapan kişinin kötüniyetli olmaması durumunda ecrimisil talep edilemez.

İşgali yapan kişinin iyiniyetli sayılması için malı haksız bir şekilde kullandığını bilmemesi veya bilebilecek durumda olmaması gerekmektedir.

  • HAKSIZ İŞGAL SEBEBİYLE ZARARIN MEYDANA GELMESİ

Ecrimisilin yani haksız işgal tazminatının talep edilebilmesi için bir zararın meydana gelmesi gerekmektedir. Bu zararlar şunlardır:

  • Haksız işgalden doğan kullanma sonucu malın eskimesi, yıpranmasından oluşan zararlar.
  • Malın kullanımından dolayı ortaya çıkan zararlar.
  • Hak sahibinin malı kullanamadığı için mahrum kaldığı gelirler.

KİMLER ECRİMİSİL TALEP EDEBİLİR?

Ecrimisil davası, hak sahibinin malını haksız şekilde kötüniyetle işgal eden kimseden haksız işgal tazminatı talep ettiği davadır. Ve bu davayı taşınır veya taşınmaz üzerinde hak sahibi olan herkes açabilir.

Ecrimisil davası açabilmek için sadece mülkiyet hakkı sahibi olmak gerekmez. Taşınır veya taşınmaz üzerinde kendisinin zilyetlik hakkı bulunan kişiler de ecrimisil dava açabilir.

  • Örneğin intifa hakkı sahipleri mülkiyet hakkına sahip değildir fakat intifa hakkına sahip olan kişi zilyetlik hakkına da sahip olduğu için ecrimisil dava açıp haksız işgal tazminatı talep edebilir.

Paylı (müşterek) mülkiyette; taşınmazdan yararlanamayan paydaş, bu duruma sebep olan diğer paydaşlardan haksız işgal tazminatı isteyebilir. Eğer işgal eden kişi paydaşlardan bağımsız bir kişiyse hak sahibi kendi payı oranında ecrimisil isteyebilir.

Elbirliği ile (iştirak halinde) mülkiyette; paydaşlara veya üçüncü bir şahsa karşı açılacak olan ecrimisil davası, herhangi bir paydaş tarafından açılabilir.

ECRİMİSİL MİKTARININ TESPİTİ

Haksız işgal tazminatının belirlenmesinde alt ve üst sınır vardır. Ecrimisilin alt sınırı kira geliri, üst sınırı ise oluşan tam gelir yoksunluğudur.

 Yargıtay, ecrimisilin kapsamını aşağıdaki maddelerle tanımlar.

  • Haksız işgalden doğan normal kullanma sonucu eskime ile oluşan olumlu zarar.
  • Kullanmadan kaynaklı olumlu zarar.
  • Malik ya da zilyedin yoksun kaldığı fayda.

Ecrimisil miktarı hesaplanırken;

  • Taşınmazın büyüklüğü, niteliği, çevre özellikleri ve emsal kira ücretleri gibi özellikler dikkate alınır.

PAYLI MÜLKİYETTE İNTİFADAN MEN ŞARTI

İntifadan men, paylı mülkiyette paydaşlardan birinin diğer paydaş veya paydaşların taşınmazı kullanımını engellemesidir. Kural olarak ecrimisil talebi için intifadan men şartı aranmamakta ancak paydaşlar arasında ecrimisil talep edebilmek için taşınmazın kullanımının engellenmesi gerekmektedir. İntifadan menin ispatlanabilmesi için buna ilişkin ihtar gönderilebileceği gibi tanık ve diğer delillerle de ispatlanabilir.

Paylı mülkiyet ve elbirliği ile mülkiyet durumları söz konusuysa hak sahibi kişi ecrimisil talep edebilmek için intifadan men koşulunu yerine getirmelidir. İhtar yollanması veya el atmanın önlenmesi davası açılması bu koşulu sağlamak için yeterlidir.

İhtarın yazılı olarak yapılması zorunlu değildir. Sonradan ispatlanabilecek her türlü ihtar geçerlidir.

Ancak bazı hallerde intifadan men koşulunun sağlanmasına gerek yoktu bu istisnai haller şunlardır:

  • Taşınmazın kamu malı olması
  • Taşınmazdan kira geliri elde edilmesi
  • Taşınmazdan tarımsal ürün üreterek gelir elde edilmesi
  • Taşınmazın daha önce başka bir davaya konu olması
  • Paydaşlar arasında ortaklık konusu mala ilişkin kullanım anlaşması bulunması
  • Haksız yere malı işgal edilen kişinin söz konusu taşınmazın tümü üzerinde hak iddia etmesi

ECRİMİSİL DAVASI NEDİR?

Ecrimisil davası, bir taşınır veya taşınmaz mal üzerinde mülkiyet ya da zilyetlik hakkına sahip olan kişinin haklarının, bir başkası tarafından hukuka uygunluk sebebi olmadan, kötüniyetle işgal edilmesi halinde; hak sahibi kişi tarafından, haksız işgali yapan kişiye karşı, ecrimisil diğer bir deyişle haksız işgal tazminatı talep etmek için açılan davaya denir.

Ecrimisil davasında talepler şunlardır:

  • Malın iadesi
  • Haksız işgali yapan kişinin elde ettiği gelirler
  • Hak sahibi kişinin mahrum kaldığı gelirler
  • Haksız işgali yapan kişinin oluşturduğu değer kaybı ve zararlar

ECRİMİSİL DAVASI NASIL AÇILIR?

Ecrimisil davası açarak haksız işgal tazminatı talep etmek için açılan davadır. Bu davayı açmak için Asliye Hukuk Mahkemesine dava dilekçesi ile başvurmak gereklidir. Dava dilekçesinde davacı, kendisinin ve davalının kimlik bilgisi ile adres bilgisini belirttikten sonra, taleplerini de açıkça belirtmelidir.

Davacı, hak sahibi olduğunu ispat etmek ile yükümlüdür. Aynı zamanda haksız işgali ispat etme yükümlülüğü de davacıya aittir.

ECRİMİSİL DAVASINDA GÖREVLİ VE YETKİLİ MAHKEME

Ecrimisil davasında görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesidir.

Dava, davacının yerleşim yeri mahkemesinde açılmalıdır. Aynı zamanda taşınmazın bulunduğu yerin Asliye Hukuk Mahkemesinde de ecrimisil davası açılabilir.

ECRİMİSİL DAVASI SÜRELER VE ZAMANAŞIMI

Ecrimisil talebinde zamanaşımı süresi 5 yıldır. Geriye dönük olarak da 5 yıllık süre için talep edilebilir.

Bu 5 yıllık zaman aşımı süresi haksız işgalin öğrenildiği tarihten itibaren değil, haksız işgalin yapıldığı andan itibaren başlar.

Fakat davacı geriye dönük 5 yıldan fazla süre için hakız işgal tazminatı ister ise, davalının zamanaşımı defi ileri sürmesi gerekir. Eğer davalı zamanaşımı defi ileri sürmezse 5 yıldan daha fazla süreler için haksız işgal tazminatı kararı verilebilir.

ECRİMİSİL DAVASINDA İSPAT

Haksız iişgal tazminatında; davacı, hak sahibi olduğunu ve davalının haksız işgalde bulunduğunu ispat etmek ile yükümlüdür.

Davacı, işgali yapan kişinin hukuka uygun sebebinin bulunmadığını, kendi rızası olmadan işgalde bulunduğunu, ne kadar süredir haksız işgalde bulunduğunu, zararının neler olduğunu ve benzeri durumları hukuka uygun delillerle ispat etmelidir.

Eğer söz konusu olay intifadan men koşulu gerektiriyorsa; davalı, intifadan men koşulunun gerçekleştiğini de ispat etmelidir.

Tapu kayıtları, kira sözleşmesi, ihtarname, keşif ve tanıklar gibi birçok unsur ispat için kullanılabilir.

Davalı ise bu delillerin reddine yönelik farklı delilleri mahkemeye sunabilir.

ECRİMİSİL TAZMİNATI NASIL HESAPLANIR?

Ecrimisil davalarında, haksız işgal tazminatının belirlenmesi için mahkeme tarafından ilgili dosyaya alanında uzman olan bir bilirkişi atanır. Bilirkişi değer hesaplamasını yapar.

Bilirkişi bu hesaplamayı yaparken malın değerini etkileyen;

  • Taşınmazın büyüklüğü, niteliği, çevre özellikleri ve emsal kira ücretleri gibi bütün unsurları dikkate alır.
  • Haksız işgal tazminatında alt sınır kira geliri, üst sınır ise oluşan tam gelir yoksunluğudur.

ECRİMİSİL DAVASININ SONUÇLARI

Ecrimisil davası sonucunda;

Hak sahibi olan davacı, kendisinin o mal üzerinde mülkiyet veya zilyetlik hakkı olduğunu, haksız işgalde bulunan kişinin işgali kötüniyetle ve herhangi bir hukuka uygunluk sebebine dayanmadan yaptığını hukuka uygun deliller ile ispat eder ise, Davacı, kendi talebi doğrultusunda bilirkişi tarafından belirlenen ecrimisile başka bir deyişle haksız işgal tazminatına hak kazanır.

ECRİMİSİL DAVASI NE KADAR SÜRER?

Her dava dosyası kendi içerisinde özel şart ve durumlar barındırır. Bu sebeple ecrimisil davasıyla ilgili net bir süre vermek mümkün değildir.

Davanın süresi; yargılamanın ne kadar süreceği, bilirkişi raporunun ne kadar süre içerisinde dosyaya ekleneceği, tüm delillerin ne zaman tam anlamıyla toplanacağı gibi etkenlere bağlıdır.

Fakat normal şartlar altında bir ecrimisil davasının ortalama olarak 24 ay içinde sonuçlanacağı yorumunu yapabiliriz.

ECRİMİSİL DAVASI 2024 YILI HARÇ VE MASRAFLARI

  • Ecrimisil davası açmak için 2024 yılı başvurma harç bedeli “427,60 “TL olarak belirlenmiştir.
  • Celse harcı 2024 yılı için “binde 2,67” olarak belirlenmiştir.
  • Karar ve ilam harcı ise 2024 yılı için “binde 68,31” olarak belirlenmiştir.

Bu masraflar dışında oluşan tebligat, keşif harcı avansı, bilirkişi ücreti, diğer iş ve işlemler için oluşan mahkeme masrafları gibi masraflar da ödenmelidir

ECRİMİSİL DAVASI İÇİN 2024 YILI İSTANBUL BAROSU AVUKATLIK ÜCRETLERİ

İstanbul Barosunun 2024 avukatlık ücret tarifesine göre göre ecrimisil davaları için asgari avukatlık ücreti:

  • Tutarı 78.000 TL’den az olmamak üzere dava değerinin %15’i olarak belirlenmiştir.

HÜRRİYET HUKUK BÜROSU GAYRIMENKUL AVUKATI HİZMETLERİMİZ

Yukarıda ecrimisil davası hakkında önemli hususları açıkladık. Ecrimisil davasının açılması ve haksız işgal tazminatı talep edilmesi durumunda her somut olay kendi içinde farklı hukuki durumlar barındırır. Talep edilecek ecrimisil yani haksız işgal tazminatı da her somut olaya göre faklıdır. Bu sebeple yaşanan olay bazında doğru hukuki nitelendirilme yapılması büyük önem arz eder.

Ecrimisil talebinde; ihtar süreci, dilekçenin yazılması, davanın açılması ve takip edilmesi gibi süreçlerin herhangi bir hak kaybı yaşayarak mağdur duruma düşmemeniz için uzman bir “GAYRİMENKUL HUKUKU AVUKATI” ile yürütülmesi daha güvenli, hızlı ve sağlıklı sonuçlar elde edilmesini sağlayacaktır.  “Hürriyet Hukuk Bürosu” olarak alanında uzman avukat kadromuzla tüm bu süreçler titizlikle yönetilmektedir.

SIKÇA SORULAN SORULAR

Ecrimisil Ödenmemesi Durumunda Ne Yapılır?

Ecrimisilin ödenmemesi halinde alacaklı taraf icra ve iflas kanunu hükümlerine göre icra takibine başvurarak alacağını zorla tahsil edebilir.

Eğer kira sözleşmesinin bitiminden sonra işgalin devam etmesi durumu söz konusu ise varsa sözleşme hükümleri dikkate alınır, yoksa ecrimisil alınır.

Haksız işgal edilen taşınmaz mal, idarenin talebi üzerine 15 gün içinde tahliye ettirilerek idareye teslim edilir.

Ecrimisil Davası Ne Demek?

Ecrimisil davası, bir taşınır veya taşınmaz mal üzerinde mülkiyet ya da zilyetlik hakkına sahip olan kişinin haklarının, bir başkası tarafından hukuka uygunluk sebebi olmadan, kötüniyetle işgal edilmesi halinde; hak sahibi kişi tarafından, haksız işgali yapan kişiye karşı, ecrimisil diğer bir deyişle haksız işgal tazminatı talep etmek için açılan davaya denir.

Ecrimisil Kaç Yıl İçin İstenebilir?

Haksız işgal tazminatında zamanaşımı süresi 5 yıldır. Geriye dönük olarak da 5 yıllık talep edilebilir.

Fakat davacı geriye dönük 5 yıldan fazla süre için hakız işgal tazminatı ister ise, davalının zamanaşımı defi ileri sürmesi gerekir. Eğer davalı zamanaşımı defi ileri sürmezse 5 yıldan daha fazla süreler için haksız işgal tazminatı kararı verilebilir.

Ecrimisil Nasıl İspat Edilir?

Davacı, hak sahibi olduğunu ispat etmek ile yükümlüdür. Aynı zamanda haksız işgali ispat etme yükümlülüğü de davacıya aittir.

Tapu kayıtları, kira sözleşmesi, ihtarname, keşif ve tanıklar gibi birçok unsur ispat için kullanılabilir.

Ecrimisil Bedeli Nasıl Tespit Edilir?

Ecrimisil bilirkişi tarafından hesaplanır. Haksız işgal tazminatının belirlenmesinde alt ve üst sınır vardır.

Ecrimisilin alt sınırı kira geliri, üst sınırı ise oluşan tam gelir yoksunluğudur.

Ecrimisil miktarı hesaplanırken;

  • Taşınmazın büyüklüğü, niteliği, çevre özellikleri ve emsal kira ücretleri gibi özellikler dikkate alınır.

Ecrimisil Davasında Tanık Dinlenir Mi?

Ecrimisil davalarında, ecrimisil bedeline ilişkin tanık dinlenmesi mümkün değildir. Ecrimisil bedeli resen yapılan araştırma ile belirlendiği için tanık dinlenmez.

Ecrimisil davasında tanık sadece haksız işgalin varlığının ispatı için dinlenir.

Geriye Dönük Ecrimisil Ödenir Mi?

Ecrimisil geriye dönük olarak 5 yıllık süre için talep edilebilir.

Fakat davacı geriye dönük 5 yıldan fazla süre için hakız işgal tazminatı ister ise, davalının zamanaşımı defi ileri sürmesi gerekir. Eğer davalı zamanaşımı defi ileri sürmezse 5 yıldan daha fazla süreler için haksız işgal tazminatı kararı verilebilir.

Ecrimisil Mirasçılara Geçer Mi?

Mirasa konu olan bir malın, mirasçılardan bazıları tarafından kullanılması ya da kiraya verilmesi halinde ecrimisil hakkı doğar.

Malı kullanamayan mirasçılar mirasta geçmişle dönük kira bedelini ecrimisil davası açarak talep edebilirler.

Ecrimisil İçin Nereye Başvurulur?

Ecrimisil davasında görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesidir.

Dava, taşınmazın bulunduğu yerin Asliye Hukuk Mahkemesinde açılabilir.

ECRİMİSİL DAVASI ÖRNEK DAVA DİLEKÇESİ

 İSTANBUL NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE

DAVACI(LAR)                      : Davacıların adres ve kimlik bilgileri gösterilir.

DAVALI(LAR)                      : Davalıların adres ve kimlik bilgileri gösterilir.

KONU                                    : Fazlaya ilişkin talep hakkımız saklı kalmak üzere, şimdilik 150.000 TL ecrimisil bedelinin yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi talebimizdir.

AÇIKLAMALAR                   :

Davacı Müvekkiller ile davalı, dilekçemiz ekindeki mirasçılık belgesinde de görüleceği üzere 06.09.2016 tarihinde vefat eden …’ın yasal mirasçılarıdır.

İstanbul ili, … ilçesi, … mahallesi, … ada, … parsel numaralı bağımsız bölüm niteliğindeki taşınmazda taraflar el birliği mülkiyeti ile maliktirler. Taşınmaz taraflara miras yoluyla intikal etmiştir.

İntikalin ardından davalı, taşınmazı kiraya vererek gelir elde etmiş, elde edilen bu kira geliri diğer hak sahiplerine payları oranında dağıtmamıştır. Taşınmazın davalı nam ve hesabına kiraya verildiği hususu, su ve elektrik aboneliği kayıtları ve tanık beyanları ile ispat edilecektir.

Davalı, kendisine çok kez yapılan ihtarlara rağmen (ihtarlar haksız işgal başlar başlamaz yapılmaya başlanmıştır) haksız kullanım ve yararlanmayı sürdürmüştür. Yapılan ihtarlar tarafımızca ispatlanacaktır. Sözlü olarak yapılan ihtarları dikkate almayan davalıya tarafımızca Bakırköy … Noterliği’nden 17.03.2017 tarihinde … yevmiye numarası ile ihtarname gönderilerek haksız işgaline derhal son vermesi gerektiği, aksi taktirde kendisinden geriye dönük ecrimisil talep edileceği ihtar edilmiş olup yine de haksız işgal sona ermemiş ve dava açma mecburiyeti ortaya çıkmıştır.

HUKUKİ NEDENLER          : HMK, TBK, TMK ve sair mevzuat

HUKUKİ DELİLLER            : Tapu kayıtları, mirasçılık belgesi, abonelik kayıtları, bilirkişi, keşif, tanık, yemin ve sair yasal deliller

SONUÇ VE TALEP              : Fazlaya ilişkin talep hakkımız saklı kalmak üzere, şimdilik 150.000 TL ecrimisil bedelinin 2016 yılı Ekim ayı itibarıyla işletilerek hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini vekaleten talep ederim.

Davacı Vekili

YAZAR: EFE AKÇAY

İlgili Makaleler

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu